نجمه سادات بنیان، شهروند ساکن دزفول که در زمینه غواصی فعالیت میکند، روز شنبه ۷ شهریور ۱۴۰۵، برابر با ۲۹ اوت ۲۰۲۶، از سوی نیروهای امنیتی بازداشت و به بند زنان زندان سپیدار اهواز منتقل شد. بر اساس اطلاعات رسیده از تماس کوتاه او با نزدیکانش، اتهام مطرحشده در این پرونده «توهین به مقدسات» عنوان شده است؛ اما مصداق این اتهام و نهادی که او را بازداشت کرده، همچنان نامعلوم است.
بررسی گزارشهای منتشرشده توسط تحریریه ۱۰۰۱Nomads نشان میدهد نجمه سادات بنیان پس از بازداشت، در تماسی کوتاه با خانواده یا نزدیکان خود، از انتقالش به زندان سپیدار اهواز خبر داده است.
او در این تماس گفته است که اتهام مطرحشده علیه او «توهین به مقدسات» است و فردی با نام خانوادگی «زادعلی» رسیدگی قضایی به پروندهاش را برعهده دارد.
بازداشت در دزفول، انتقال به اهواز
هنوز زمان و مکان دقیق بازداشت نجمه سادات بنیان در دزفول مشخص نیست. معلوم نیست مأموران در منزل، محل کار یا فضای عمومی او را بازداشت کردهاند و آیا پیش از بازداشت احضاریهای برایش صادر شده بود یا نه. نهاد بازداشتکننده نیز مشخص نشده است. در گزارشهای موجود تنها از عنوان کلی «نیروهای امنیتی» استفاده شده و معلوم نیست پرونده او در اختیار اداره اطلاعات، سازمان اطلاعات سپاه یا نهاد دیگری قرار دارد.
انتقال او از دزفول به زندان سپیدار اهواز نشان میدهد که برای ادامه نگهداریاش تصمیم قضایی گرفته شده است؛ اما هنوز روشن نیست این تصمیم، قرار بازداشت موقت است یا نوع دیگری از قرار تأمین کیفری. همچنین اطلاعاتی درباره امکان اعتراض او یا وکیلش به ادامه بازداشت منتشر نشده است.
اتهامی بدون مصداق اعلامشده
«توهین به مقدسات» از جمله عنوانهای اتهامی گسترده و تفسیرپذیری است که در پروندههای مربوط به نوشتهها، اظهارنظرها، آثار هنری و محتوای منتشرشده در شبکههای اجتماعی به کار میرود. در پرونده نجمه سادات بنیان هنوز مشخص نیست این اتهام به چه گفتار، نوشته، تصویر یا فعالیتی مربوط میشود. هیچ محتوایی بهعنوان مصداق اتهام منتشر نشده و مقامهای قضایی نیز توضیح ندادهاند که پرونده بر پایه کدام شواهد تشکیل شده است.
تا زمانی که اتهام در روندی مستقل و عادلانه بررسی و با حکم قطعی دادگاه اثبات نشده باشد، نجمه سادات بنیان باید بیگناه تلقی شود. اعلام یک عنوان اتهامی از سوی ضابطان یا مقام قضایی، بهتنهایی اثباتکننده ارتکاب جرم نیست.
ابهام درباره مصداق اتهام، نهاد بازداشتکننده و شعبه رسیدگیکننده، امکان دفاع مؤثر را نیز محدود میکند. فرد بازداشتشده باید در کوتاهترین زمان از دلایل بازداشت و جزئیات اتهام مطلع شود و امکان دسترسی محرمانه و بدون مانع به وکیل منتخب خود را داشته باشد.
نگرانی درباره شرایط نگهداری در زندان سپیدار
نجمه سادات بنیان در بند زنان زندان سپیدار اهواز نگهداری میشود؛ زندانی که پیشتر گزارشهایی درباره وضعیت نامناسب بهداشتی، ازدحام جمعیت، نبود تفکیک کافی میان متهمان و محکومان و محدودیت دسترسی زنان زندانی به خدمات درمانی در آن منتشر شده است.
این گزارشها لزوماً وضعیت کنونی نجمه سادات بنیان را توصیف نمیکنند و هنوز اطلاعات مستقلی درباره شرایط نگهداری یا سلامت او در دست نیست. بااینحال، انتقال یک زن بازداشتشده به این زندان، ضرورت اطلاعرسانی فوری درباره دسترسی او به امکانات بهداشتی، درمانی و تماس منظم با خانواده را افزایش میدهد.
پروندهای با پرسشهای بیپاسخ
در حال حاضر میتوان بازداشت نجمه سادات بنیان، انتقال او به بند زنان زندان سپیدار اهواز و مطرحشدن اتهام «توهین به مقدسات» را بر پایه چند گزارش همخوان تأیید کرد. خبرگزاری هرانا، ههنگاو و ایرانوایر نیز این اطلاعات را جداگانه منتشر کردهاند.
اما پرسشهای اصلی همچنان بیپاسخ ماندهاند: چه نهادی او را بازداشت کرده است؟ حکم بازداشت را چه مقام قضایی صادر کرده؟ مصداق اتهام چیست؟ چه نوع قرار تأمینی برای او صادر شده؟ آیا به وکیل دسترسی دارد؟ و آیا اجازه تماس و ملاقات منظم با خانواده در اختیارش قرار گرفته است؟
قوه قضاییه، دادگستری خوزستان و نهادهای امنیتی مستقر در دزفول و اهواز تاکنون توضیح عمومی درباره این پرونده ارائه نکردهاند.
۱۰۰۱Nomads وضعیت نجمه سادات بنیان، شرایط نگهداری او در زندان سپیدار و روند رسیدگی به پروندهاش را پیگیری خواهد کرد.
منبع: بررسی و راستیآزمایی تحریریه ۱۰۰۱Nomads بر پایه گزارشهای حقوقبشری و رسانهای منتشرشده